ಗೀತಾ 4.27
ಜ್ಞಾನ ಕರ್ಮ ಸಂನ್ಯಾಸ ಯೋಗ
सर्वाणीन्द्रियकर्माणि प्राणकर्माणि चापरे । आत्मसंयमयोगाग्नौ जुह्वति ज्ञानदीपिते ॥
sarvāṇīndriya-karmāṇi prāṇa-karmāṇi cāpare | ātma-saṁyama-yogāgnau juhvati jñāna-dīpite ||
ಅನುವಾದ
ಇತರರು ಎಲ್ಲಾ ಇಂದ್ರಿಯ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣ ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಆತ್ಮಸಂಯಮ ಯೋಗಾಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಹೋಮ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ಜ್ಞಾನದಿಂದ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸಿದ.
ಜೀವನ ಪಾಠ
ಕೆಲವು ಯೋಗಿಗಳು ಇಂದ್ರಿಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಆತ್ಮನಿಯಂತ್ರಣದ ಅಗ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ—ಜ್ಞಾನವೇ ಆ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತಿಸುತ್ತದೆ.
ಆಳವಾದ ಅರ್ಥ
ಇಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನು ರಾಜಯೋಗದ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾನೆ. ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣದ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಆತ್ಮಸಂಯಮದ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಜ್ಞಾನವೇ ಹೊತ್ತಿಸುತ್ತದೆ.
ಗುರು-ಸಾಧಕ ಸಂವಾದ
'ಆತ್ಮಸಂಯಮಯೋಗ' ಎಂದರೆ ಏನು ನಿಖರವಾಗಿ?
ಆತ್ಮ ಎಂದರೆ ಸ್ವಯಂ, ಸಂಯಮ ಎಂದರೆ ನಿಯಂತ್ರಣ. ಇಂದ್ರಿಯ, ಮನಸ್ಸು, ಪ್ರಾಣ—ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಆಳವಾದ ಸ್ವಯಂನಿಂದ ನಿರ್ದೇಶಿಸುವುದು.
ಇದು ದಮನ ಅಲ್ಲವೇ?
ಇಲ್ಲ! ದಮನ ಬಲವಂತ, ಸಂಯಮ ಪ್ರಜ್ಞೆ. ದಮನದಲ್ಲಿ ಯುದ್ಧ, ಸಂಯಮದಲ್ಲಿ ಸಾಮರಸ್ಯ.
ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನ ಈ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತಿಸುತ್ತದೆ?
ಹೌದು! ನಿಜವಾದ ಸ್ವರೂಪದ ಜ್ಞಾನ—'ನಾನು ಈ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಲ್ಲ, ಈ ಮನಸ್ಸಲ್ಲ'—ಈ ಅರಿವೇ ಸಂಯಮದ ಅಗ್ನಿ.
ದೈನಂದಿನ ಅಭ್ಯಾಸ
ಇಂದು ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ ಅಥವಾ ಧ್ಯಾನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಾಣದ ಚಲನೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿ. ನೀವು ಪ್ರಾಣವಲ್ಲ, ನೀವು ಗಮನಿಸುವವರು.
ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ಎಳೆದಾಗ, 'ಯಾರು ಗಮನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ?' ಎಂದು ಕೇಳಿ. ಆ ಗಮನಿಸುವವನು ಇಂದ್ರಿಯಗಳ ಆಚೆಗಿದ್ದಾನೆ.
ಇಂದು ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ಇಂದ್ರಿಯಗಳು ನಿಮ್ಮನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದವು? ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ನೀವು ಅವುಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದಿರಿ? ಈ ಅನುಪಾತ ಸುಧಾರಿಸುವುದೇ ಸಾಧನೆ.